Fiyat Kontrolü
Satın alma fiyatlarının teklif, sözleşme ve piyasa koşullarıyla tutarlılığı değerlendirilir.
Satın Alma • Tedarikçi • İç Kontrol • Hile Riski
Satın Alma ve Tedarikçi Denetimi
Satın alma süreçlerinde teklif alma, tedarikçi seçimi, fiyatlandırma, sipariş, teslim, fatura ve ödeme aşamalarını; mali, operasyonel ve iç kontrol riskleri açısından bağımsız olarak değerlendiriyoruz.
Satın alma denetimi neden önemlidir?
Satın alma, şirketlerde nakit çıkışının en yoğun olduğu süreçlerden biridir. Yetki, teklif, fiyat, tedarikçi, teslim ve ödeme zincirindeki kontrol zayıflıkları; mali kayıp, usulsüzlük, çıkar çatışması ve operasyonel verimsizlik riskini artırabilir.
Tedarikçi Seçimi
Tedarikçi seçim kriterleri, karşılaştırma süreci ve kararın belgelendirilmesi incelenir.
Yetki ve Onaylar
Talep, sipariş, sözleşme ve ödeme onaylarının yetki limitleriyle uyumu değerlendirilir.
Teslim Kontrolü
Sipariş edilen mal veya hizmetin teslim ve kabul kayıtlarıyla uyumu incelenir.
Fatura ve Ödeme
Fatura, sipariş, teslim ve ödeme belgeleri arasında üçlü veya çoklu eşleştirme yapılabilir.
Hile ve Çıkar Çatışması
Tedarikçi bağlantıları, olağan dışı işlem örüntüleri ve kontrol zayıflıkları risk bazlı değerlendirilir.
Denetimde hangi kayıtlar incelenebilir?
- Satın alma talepleri
- Teklif ve fiyat karşılaştırmaları
- Tedarikçi ana kayıtları
- Sipariş formları
- Sözleşmeler
- İrsaliye ve teslim tutanakları
- Faturalar
- Banka ve ödeme kayıtları
- Muhasebe kayıtları
- Yetki ve onay kayıtları
Sık görülen risk göstergeleri
- Tek tedarikçiye sürekli yönlendirme
- Benzer veya ilişkili tekliflerin kullanılması
- Onay limitinin altında bölünmüş işlemler
- Teklif alınmadan yapılan yüksek tutarlı satın almalar
- Sözleşme ve fatura fiyatları arasında açıklanamayan farklar
- Teslim belgesi olmadan ödeme yapılması
- Aynı banka hesabına bağlı farklı tedarikçiler
- Çalışan ile tedarikçi arasında olası ilişki göstergeleri
Satın alma denetimi nasıl yürütülür?
Çalışma, şirketin sektörüne, işlem hacmine ve denetim amacına göre uyarlanır.
| Aşama | Çalışma |
|---|---|
| 1. Kapsam | İncelenecek dönem, tedarikçi grubu, lokasyon veya satın alma kategorisi belirlenir. |
| 2. Süreç Analizi | Talep, teklif, sipariş, teslim, fatura ve ödeme akışı anlaşılır. |
| 3. Risk Analizi | Fiyat, yetki, çıkar çatışması, usulsüzlük ve kontrol riskleri belirlenir. |
| 4. Veri Analizi | Yüksek tutarlı, tekrarlayan, bölünmüş veya olağan dışı işlemler belirlenebilir. |
| 5. Belge İncelemesi | Seçilen işlemlerde teklif, sözleşme, teslim, fatura ve ödeme kayıtları incelenir. |
| 6. Bulgular | Tespitler ve kontrol zayıflıkları kanıtlarla desteklenerek değerlendirilir. |
| 7. Raporlama | Mali etki, risk seviyesi ve uygulanabilir iyileştirme önerileri yönetime sunulur. |
Kimler için uygundur?
Üretim Şirketleri
Hammadde, malzeme, bakım ve yüksek hacimli tedarik süreçleri bulunan işletmeler.
Perakende ve Hizmet
Çok sayıda tedarikçi ve lokasyonla çalışan şirketler.
İnşaat ve Proje Şirketleri
Proje bazlı malzeme ve taşeron satın alımlarının yoğun olduğu işletmeler.
STK ve Hibe Projeleri
Fon sağlayıcı kuralları kapsamında satın alma prosedürlerine uyması gereken kuruluşlar.
Çok Şubeli Yapılar
Merkez ve saha satın almalarının birlikte yürütüldüğü kurumlar.
Yönetim ve Ortaklar
Satın alma maliyetleri veya tedarikçi ilişkileri hakkında bağımsız güvence isteyen şirket sahipleri ve yöneticiler.
Satın alma süreçlerinizde kontrol zayıflığı veya mali kayıp şüphesi mi var?
Belirli bir dönem, tedarikçi, satın alma kategorisi veya tüm satın alma süreci için risk bazlı bir denetim kapsamı oluşturabiliriz.
İlgili hizmetler
İç Denetim
Risk bazlı süreç ve kontrol değerlendirmeleri.
Hile ve Yolsuzluk Denetimi
Şüpheli işlemlerin belge ve veri temelli incelenmesi.
İç Kontrol ve Risk Yönetimi
Satın alma dahil kritik süreçlerde kontrol sistemlerinin geliştirilmesi.
Denetim kapsamı, şirketin sözleşmeleri, iç prosedürleri, işlem hacmi ve mevcut veri/belge yapısına göre ayrıca belirlenir.